آنکه انجام می‌دهد، و آنچه انجام می‌شود

در این درس چه چیزی را تمرین می‌کنید

• وقتی اسم همان است که عمل را انجام می‌دهد از en یا an استفاده کنید.
• وقتی اسم مفعول است از dik به‌علاوه ملکی استفاده کنید.
• پیش از ملکی که با واکه شروع می‌شود k را به ğ نرم کنید.

توضیح

شخصی که عمل می‌کند

وقتی اسم نهاد بند است، -en یا -an را به کار ببرید. واکه از واکه آخر فعل پیروی می‌کند. واکه‌های پیشین -en می‌گیرند: gelen adam، «مردی که می‌آید». واکه‌های پسین -an می‌گیرند: bakan çocuk، «کودکی که نگاه می‌کند». k در bak- می‌ماند. اگر ستاک به واکه ختم شود، میانجی y را اضافه کنید: okuyan öğrenci، «دانشجویی که می‌خواند». این وجه وصفی پایانه شخص ندارد. خود اسم همان است که عمل را انجام می‌دهد.

چیزی که انجام می‌شود

وقتی اسم مفعول است، از -dik شروع کنید و ملکی اضافه کنید. oku-، u دارد، پس پسوند -duk است و «من» -um است. آن ملکی با واکه شروع می‌شود، پس k از -duk به ğ نرم می‌شود. املا okuduğum kitap است، «کتابی که می‌خوانم». همان تغییر برای «تو» okuduğun می‌دهد و برای «او» okuduğu. gör-، ö دارد، پس «فیلمی که دیدم» gördüğüm film است.

وقتی k می‌ماند

اگر ملکی با صامت شروع شود، k می‌ماند. «کتابی که آن‌ها می‌خوانند» okudukları kitap است. ستاک بی‌واک هم d را به t بدل می‌کند، در حالی که k پیش از واکه همچنان ğ می‌شود: içtiğim su، «آبی که نوشیدم»، چون iç- به ç ختم می‌شود. okuyan kitap یعنی «کتابی که می‌خواند». اگر کودک خواننده باشد، okuyan را نگه دارید: kitabı okuyan çocuk.

مثال‌ها

1. Gelen adam.مردی که می‌آید.
2. Okuduğum kitap.کتابی که می‌خوانم.
3. Kitabı okuyan çocuk.کودکی که کتاب را می‌خواند.
4. Okudukları kitap.کتابی که آن‌ها می‌خوانند.
5. Gördüğüm film.فیلمی که دیدم.

اشتباه‌های رایج

• okuduğum، k را به ğ نرم می‌کند. okudukları، k را نگه می‌دارد، چون -ları با صامت شروع می‌شود.
• در kitabı okuyan çocuk، کودک است که می‌خواند. کتاب مفعول است، پس وجه وصفی okuyan می‌ماند.